Τι είναι καλύτερο; Να δίνεις ή να παίρνεις;

"

"Μια φορά κι έναν καιρό ήταν μία μηλιά… και αγαπούσε ένα αγοράκι. Και κάθε μέρα το αγοράκι πήγαινε και μάζευε τα φύλλα της και τα έπλεκε στεφάνι κι έπαιζε το βασιλιά του δάσους. Σκαρφάλωνε στον κορμό της κι έκανε κούνια στα κλαδιά της κι έτρωγε μήλα.
Παίζανε κρυφτό. Κι όταν το αγόρι κουραζόταν, αποκοιμιόταν στον ίσκιο της.
Και το αγόρι αγαπούσε τη μηλιά πάρα πολύ. Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα πέρασαν τα χρόνια. Και το αγόρι μεγάλωσε. Και πολλές φορές η μηλιά έμενε μοναχή.
Τότε μια μέρα το αγόρι πήγε στη μηλιά και η μηλιά είπε: «Έλα, Αγόρι, έλα να σκαρφαλώσεις στον κορμό μου και να κάνεις κούνια στα κλαδιά μου, να φας μήλα και να ‘σαι ευτυχισμένο».
«Είμαι μεγάλος πια για να σκαρφαλώνω και να παίζω», είπε το αγόρι. «Θέλω να αγοράσω πράματα και να καλοπεράσω. Θέλω λεφτά. Μπορείς να μου δώσεις λεφτά;»
«Λυπάμαι», είπε η μηλιά, «μα δεν έχω λεφτά. Έχω μονάχα φύλλα και μήλα. Πάρε τα μήλα μου, Αγόρι, και πούλησέ τα στην πόλη. Έτσι θα ‘χεις λεφτά και θα ‘σαι ευτυχισμένο».
Και τότε το αγόρι σκαρφάλωσε στη μηλιά, μάζεψε τα μήλα της και τα πήρε μαζί του.
Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα το αγόρι έκανε πολύ καιρό να ξαναφανεί… και η μηλιά ήταν λυπημένη. Ώσπου μια μέρα το αγόρι ξαναγύρισε κι η μηλιά τρεμούλιασε απ’ τη χαρά της κι είπε:
«Έλα, Αγόρι, να σκαρφαλώσεις στον κορμό μου, να κάνεις κούνια στα κλαδιά μου και να ‘σαι ευτυχισμένο». «Δεν έχω καιρό για να σκαρφαλώσω σε δέντρα», είπε το αγόρι. «Θέλω ένα σπίτι που να μου δίνει ζεστασιά». «Θέλω γυναίκα και παιδιά, και γι’ αυτό χρειάζομαι ένα σπίτι. Μπορείς να μου δώσεις ένα σπίτι;»
«Εγώ δεν έχω σπίτι», είπε η μηλιά. «Σπίτι μου είναι το δάσος, μα μπορείς να κόψεις τα κλαδιά μου και να χτίσεις ένα σπίτι. Τότε θα ‘σαι ευτυχισμένο»
Και το αγόρι… έκοψε τα κλαδιά της και τα πήρε μαζί του για να χτίσει το σπίτι του. Κη μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα το αγόρι έκανε πολύ καιρό να ξαναφανεί. Κι όταν ξαναγύρισε, η μηλιά ήταν τόσο ευτυχισμένη που ούτε να μιλήσει καλά-καλά δεν μπορούσε.
«Έλα, Αγόρι», ψιθύρισε, «έλα να παίξεις».
«Είμαι πολύ γέρος και πολύ λυπημένος για να παίζω», είπε το αγόρι. «Θέλω μια βάρκα να με πάρει μακριά. Μπορείς να μου δώσεις μια βάρκα;»
«Κόψε τον κορμό μου και φτιάξε μία βάρκα» «Έτσι θα μπορέσεις να φύγεις μακριά… και να ‘σαι ευτυχισμένο».
Και το αγόρι έκοψε τον κορμό της…….
έφτιαξε μία βάρκα… κι έφυγε μακριά.
Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη… μα όχι πραγματικά...... "

Οδυσσεάς Ελύτης:

"Δυστυχώς η ανθρωπότητα παράγει

πολύ αίσθημα και λίγο πνεύμα.

Για να δεχθείς το πνεύμα

πρέπει να κάνεις άλμα 

πάνω απ' τη συγκίνηση.

Και να 'χεις τα μάτια σου

στην ψυχή σου

στα δάχτυλα

στα μάτια

στα ρουθούνια

στα χείλη.

Από κει μιλάει ο κόσμος"

Μάρτιν Λούθερ Κινγκ:

"Κι αν ακόμη ήξερα ότι αύριο θα καταστραφεί η γη, 

θα φύτευα σήμερα τη μηλιά μου"

Πώς ο Μαρξ "διαβάζει" την ανθρώπινη κοινωνία...

Σύμφωνα με τον Μαρξ, η κοινωνία χωρίζεται σε τρία επίπεδα:

Στο κατώτερο επίπεδο βρίσκονται οι λεγόμενες "φυσικές προϋποθέσεις παραγωγής".

Εδώ ανήκει οτιδήποτε η κοινωνία βρίσκει έτοιμο στη φύση: βλάστηση, πρώτες ύλες, ορυκτός πλούτος κλπ.

Αυτά τα δεδομένα αποτελούν το θεμέλιο κάθε κοινωνίας και διαμορφώνουν ανάλογα τον πολιτισμό και την ιδεολογία της.

Όσοι, π.χ., ζουν νομαδικά στην έρημο σαχάρα και τρέφονται με χουρμάδες σκέφτονται εντελώς διαδορετικά από ένα λαό που ζει ψαρεύοντας ή κάνοντας θαλάσσιο εμπόριο.

Στο επόμενο επίπεδο βρίσκονται οι λεγόμενες "παραγωγικές δυνάμεις" ή "μέσα παραγωγής".

Εδώ ο Μαρξ κατατάσσει την εργατική δύναμη του ανθρώπου, τα εργαλεία και τις μηχανές που αυτός κατασκευάζει.

Στο τρίτο επίπεδο βρίσκεται το "ιδιοκτησιακό καθεστώς των μέσων παραγωγής και ο καταμερισμός εργασίας". Δηλαδή, σε ποιους ανήκουν τα μέσα παραγωγής και πώς είναι οργανωμένη η εργασία σε μια κοινωνία.

Είναι προφανές πώς διαφορετικά σκέφτονται οι άνθρωποι στα πλαίσια μια φεουδαρχικά οργανωμένης κοινωνίας, μιας βιομηχανικά οργανωμένης κοινωνίας ή μιας κοινωνίας παροχής υπηρεσιών...

Τύχη ή ταλέντο;

 Δεν υπάρχει τύχη!

Υπάρχει μόνο η στιγμή 

που το ταλέντο συναντά την ευκαιρία...

Διαλεκτικός υλισμός.

Ο Μαρξ ονόμαζε "βάση" μιας κοινωνίας τις υλικές και οικονομικές συνθήκες που χαρακτήριζαν τη συγκεκριμένη κοινωνία.

Αντίθετα, ονόμαζε "επικοδόμημα" μιας κοινωνίας τις αντιλήψεις, τον τρόπο σκέψης, τη θρησκεία, την ηθική, την τέχνη, τη φιλοσοφία, την επιστήμη, το πολιτικό και θεσμικό σύστημα της κοινωνίας αυτής.

Όπως η βάση στηρίζει το επικοδόμημα, έτσι και οι υλικές συνθήκες στηρίζουν όλες τις πνευματικές και ιδεολογικές αντιλήψεις της κοινωνίας.

Μεταξύ "βάσης" και "επικοδομήματος" αναπτύσσεται μια σχέση αλληλεπίδρασης, την οποία ο Μαρξ ονόμαζε "διαλεκτικό υλισμό.

Λέων Τολστόι:

"Ο πλούτος θυμίζει την κοπριά στο χωράφι.
Όταν βρίσκεται σε μεγάλο σωρό
μυρίζει άσχημα.
Όταν μοιράζεται ομοιόμορφα
κάνει το χώμα γόνιμο!"

Ματαιότης ματαιοτήτων...

Θα πρέπει να ξέρετε πως έχουν κι οι Κινέζοι το δικό τους Διογένη τον Κυνικό!
Ο Κινέζος, λοιπόν, Διογένης, είδε κάποτε έναν πάμπλουτο άνθρωπο που φορούσε μια χρυσοστόλιστη στολή.
«Σ’ ευχαριστώ πολύ!», του λέει.
«Γιατί μ’ ευχαριστείς;», τον ρωτάει ο πλούσιος.
«Για τα διαμάντια κι όλα τ’ άλλα που φοράς!»
«Ναι, αλλά δεν σου τα έδωσα, είναι ακόμα δικά μου»
«Γι’ αυτό ακριβώς σ’ ευχαριστώ», του λέει ο Κινέζος φιλόσοφος. «Διότι τα φοράς εσύ και τα βλέπω εγώ. Γιατί αυτά είναι μόνο να τα βλέπεις. Σ’ ευχαριστώ, λοιπόν, που κάνεις τον κόπο και τα φορτώνεσαι κι έχεις ταυτόχρονα την έγνοια να τα φυλάγεις και μάλιστα χωρίς να τα βλέπεις καν, έτσι που κρέμονται πάνω σου!»...
Ο αρχαίος βασιλιάς του Ισραήλ, ο σοφός Σολομών, είχε πει λίγο πριν πεθάνει:
«Αναλογίστηκα όλα όσα έκανα στη ζωή μου, με τόσο πολλούς κόπους και μόχθους, και να τι κατάλαβα: τα πάντα ήταν μάταια και πηγή θλίψεων, και σε τίποτα δεν με ωφέλησαν πραγματικά»...

Ποια δύναμη κινεί τα νήματα της ιστορίας;

Ο Χέγκελ είχε πει πως η ιστορική εξέλιξη οφείλεται στη σύγκρουση δύο αντίθετων δυνάμεων, που χάρη σε μια ξαφνική μεταβολή αντικαθίστανται από μια τρίτη μέση κατάσταση.
Την ξαφνική αυτή μεταβολή, που κινεί τα νήματα της ιστορίας, ο Χέγκελ την ονόμαζε «Παγκόσμιο Πνεύμα» ή «Παγκόσμιο Λόγο».
Με άλλα λόγια, θεωρούσε πως η πνευματική πρόοδος είναι καθοριστική για την ιστορική εξέλιξη.
Ο Μαρξ αποδέχθηκε τον αρχικό συλλογισμό του Χέγκελ, αλλά υποστήριξε πως δεν είναι η πνευματική πρόοδος που ωθεί την ιστορία, αλλά οι υλικές συνθήκες της κοινωνίας είναι αυτές που καθορίζουν την πνευματική της κατάσταση και σπρώχνουν προς τα μπρος τον τροχό της ιστορίας.

Τι είδους «υλιστής» ήταν ο Μαρξ;

Ο «ιστορικός υλισμός» του Μαρξ δεν είχε καμία σχέση με όσα διαδίδουν κάποιοι αφελείς ή κακόπιστοι θρησκευόμενοι.
Ο Μαρξ δεν ήταν ούτε σαρκολάτρης ούτε «κολλημένος» στα υλικά αγαθά και στις υλικές απολαύσεις...
Ούτε ήταν φιλοσοφικός υλιστής, όπως οι ατομιστές της αρχαιότητας ή οι μηχανιστικοί υλιστές του 17ου και 18ου αιώνα.
Πίστευε, όμως, πως οι υλικές συνθήκες διαβίωσης μιας κοινωνίας είναι αυτές που διαμορφώνουν τη σκέψη και τις αντιλήψεις των μελών της.
Οι υλικές αυτές συνθήκες είναι, κατά τη γνώμη του, αποφασιστικές για την περαιτέρω ιστορική εξέλιξη...