Παρασκευή 29 Ιουνίου 2012
Σάββατο 23 Ιουνίου 2012
Υπεραξία και εκμετάλλευση...
Σε πολλά μέρη του κόσμου, εκατομμύρια άνθρωποι εξακολουθούν να ζουν κάτω από άθλιες συνθήκες, παράγοντας προϊόντα που αυξάνουν τον πλούτο των καπιταλιστών. Αυτό ο Μαρξ το ονομάζει "εκμετάλλευση".
Όταν ο εργάτης παράγει ένα προϊόν, αυτό το προϊόν έχει μια συγκεκριμένη αξία στην αγορά.
Αν από την τιμή του προϊόντος αφαιρέσεις το μισθό του εργάτη και τα αντίστοιχα έξοδα παραγωγής, το υπόλοιπο ονομάζεται "κέρδος" ή "υπεραξία".
Είναι ένα μέρος της αξίας που παρήγαγε ο εργάτης με την εργασία του, το οποίο καρπώνεται ο καπιταλιστής.
Σάββατο 16 Ιουνίου 2012
Τετάρτη 13 Ιουνίου 2012
Η "αλλοτρίωση" του ανθρώπου...
Σύμφωνα με τον Μαρξ, στο καπιταλιστικό σύστημα ο εργάτης εργάζεται για λογαριασμό άλλου.
Το προϊόν της δουλειάς του δεν του ανήκει, αποξενώνεται από αυτό και, κατ' επέκταση, από τον ίδιο του τον εαυτό. Έτσι, χάνει την αξιοπρέπειά του και ως άνθρωπος.
Το φαινόμενο αυτό ο Μαρξ το αποδίδει μ' έναν όρο που δανείζεται απ' τον Χέγκελ: "αλλοτρίωση".
Σάββατο 2 Ιουνίου 2012
Το κοινωνικό δίπολο...
Σύμφωνα με τον Μαρξ, σε όλες τις φάσεις της ιστορίας ξεδιπλώνεται μια αντίθεση ανάμεσα σε δυο κυρίαρχες κοινωνικές τάξεις.
Στη δουλοκτητική κοινωνία της αρχαιότητας υπήρξε η σύγκρουση-αντίθεση μεταξύ ελεύθερων πολιτών και σκλάβων.
Στη φεουδαρχία του Μεσαίωνα έχουμε αρχικά τη σύγκρουση δουλοπάροικων και φεουδαρχών, και ακολούθως αριστοκρατών και αστών.
Στην εποχή του Μαρξ (19ος αιώνας) η κοινωνική αντίθεση εντοπίζονται ιδίως μεταξύ καπιταλιστών και εργατών (προλετάριων). Δηλαδή μεταξύ αυτών που κατέχουν τα μέσα παραγωγής κι εκείνων που διαθέτουν μόνο την εργατική τους δύναμη.
Κι επειδή η εκάστοτε άρχουσα τάξη δεν εγκαταλείπει ποτέ οικειοθελώς την εξουσία, οι εργάτες μόνο με επανάσταση θα μπορούσαν ν' αλλάξουν το κοινωνικό σύστημα...
Σάββατο 26 Μαΐου 2012
Τι είναι καλύτερο; Να δίνεις ή να παίρνεις;
"Μια φορά κι έναν καιρό ήταν μία μηλιά… και αγαπούσε ένα αγοράκι. Και
κάθε μέρα το αγοράκι πήγαινε και μάζευε τα φύλλα της και τα έπλεκε
στεφάνι κι έπαιζε το βασιλιά του δάσους. Σκαρφάλωνε στον κορμό της κι
έκανε κούνια στα κλαδιά της κι έτρωγε μήλα.
Παίζανε κρυφτό. Κι όταν το αγόρι κουραζόταν, αποκοιμιόταν στον ίσκιο της.
Και το αγόρι αγαπούσε τη μηλιά πάρα πολύ. Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα πέρασαν τα χρόνια. Και το αγόρι μεγάλωσε. Και πολλές φορές η μηλιά έμενε μοναχή.
Τότε μια μέρα το αγόρι πήγε στη μηλιά και η μηλιά είπε: «Έλα, Αγόρι, έλα να σκαρφαλώσεις στον κορμό μου και να κάνεις κούνια στα κλαδιά μου, να φας μήλα και να ‘σαι ευτυχισμένο».
«Είμαι μεγάλος πια για να σκαρφαλώνω και να παίζω», είπε το αγόρι. «Θέλω να αγοράσω πράματα και να καλοπεράσω. Θέλω λεφτά. Μπορείς να μου δώσεις λεφτά;»
«Λυπάμαι», είπε η μηλιά, «μα δεν έχω λεφτά. Έχω μονάχα φύλλα και μήλα. Πάρε τα μήλα μου, Αγόρι, και πούλησέ τα στην πόλη. Έτσι θα ‘χεις λεφτά και θα ‘σαι ευτυχισμένο».
Και τότε το αγόρι σκαρφάλωσε στη μηλιά, μάζεψε τα μήλα της και τα πήρε μαζί του.
Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα το αγόρι έκανε πολύ καιρό να ξαναφανεί… και η μηλιά ήταν λυπημένη. Ώσπου μια μέρα το αγόρι ξαναγύρισε κι η μηλιά τρεμούλιασε απ’ τη χαρά της κι είπε:
«Έλα, Αγόρι, να σκαρφαλώσεις στον κορμό μου, να κάνεις κούνια στα κλαδιά μου και να ‘σαι ευτυχισμένο». «Δεν έχω καιρό για να σκαρφαλώσω σε δέντρα», είπε το αγόρι. «Θέλω ένα σπίτι που να μου δίνει ζεστασιά». «Θέλω γυναίκα και παιδιά, και γι’ αυτό χρειάζομαι ένα σπίτι. Μπορείς να μου δώσεις ένα σπίτι;»
«Εγώ δεν έχω σπίτι», είπε η μηλιά. «Σπίτι μου είναι το δάσος, μα μπορείς να κόψεις τα κλαδιά μου και να χτίσεις ένα σπίτι. Τότε θα ‘σαι ευτυχισμένο»
Και το αγόρι… έκοψε τα κλαδιά της και τα πήρε μαζί του για να χτίσει το σπίτι του. Κη μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα το αγόρι έκανε πολύ καιρό να ξαναφανεί. Κι όταν ξαναγύρισε, η μηλιά ήταν τόσο ευτυχισμένη που ούτε να μιλήσει καλά-καλά δεν μπορούσε.
«Έλα, Αγόρι», ψιθύρισε, «έλα να παίξεις».
«Είμαι πολύ γέρος και πολύ λυπημένος για να παίζω», είπε το αγόρι. «Θέλω μια βάρκα να με πάρει μακριά. Μπορείς να μου δώσεις μια βάρκα;»
«Κόψε τον κορμό μου και φτιάξε μία βάρκα» «Έτσι θα μπορέσεις να φύγεις μακριά… και να ‘σαι ευτυχισμένο».
Και το αγόρι έκοψε τον κορμό της…….
έφτιαξε μία βάρκα… κι έφυγε μακριά.
Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη… μα όχι πραγματικά...... "
Παίζανε κρυφτό. Κι όταν το αγόρι κουραζόταν, αποκοιμιόταν στον ίσκιο της.
Και το αγόρι αγαπούσε τη μηλιά πάρα πολύ. Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα πέρασαν τα χρόνια. Και το αγόρι μεγάλωσε. Και πολλές φορές η μηλιά έμενε μοναχή.
Τότε μια μέρα το αγόρι πήγε στη μηλιά και η μηλιά είπε: «Έλα, Αγόρι, έλα να σκαρφαλώσεις στον κορμό μου και να κάνεις κούνια στα κλαδιά μου, να φας μήλα και να ‘σαι ευτυχισμένο».
«Είμαι μεγάλος πια για να σκαρφαλώνω και να παίζω», είπε το αγόρι. «Θέλω να αγοράσω πράματα και να καλοπεράσω. Θέλω λεφτά. Μπορείς να μου δώσεις λεφτά;»
«Λυπάμαι», είπε η μηλιά, «μα δεν έχω λεφτά. Έχω μονάχα φύλλα και μήλα. Πάρε τα μήλα μου, Αγόρι, και πούλησέ τα στην πόλη. Έτσι θα ‘χεις λεφτά και θα ‘σαι ευτυχισμένο».
Και τότε το αγόρι σκαρφάλωσε στη μηλιά, μάζεψε τα μήλα της και τα πήρε μαζί του.
Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα το αγόρι έκανε πολύ καιρό να ξαναφανεί… και η μηλιά ήταν λυπημένη. Ώσπου μια μέρα το αγόρι ξαναγύρισε κι η μηλιά τρεμούλιασε απ’ τη χαρά της κι είπε:
«Έλα, Αγόρι, να σκαρφαλώσεις στον κορμό μου, να κάνεις κούνια στα κλαδιά μου και να ‘σαι ευτυχισμένο». «Δεν έχω καιρό για να σκαρφαλώσω σε δέντρα», είπε το αγόρι. «Θέλω ένα σπίτι που να μου δίνει ζεστασιά». «Θέλω γυναίκα και παιδιά, και γι’ αυτό χρειάζομαι ένα σπίτι. Μπορείς να μου δώσεις ένα σπίτι;»
«Εγώ δεν έχω σπίτι», είπε η μηλιά. «Σπίτι μου είναι το δάσος, μα μπορείς να κόψεις τα κλαδιά μου και να χτίσεις ένα σπίτι. Τότε θα ‘σαι ευτυχισμένο»
Και το αγόρι… έκοψε τα κλαδιά της και τα πήρε μαζί του για να χτίσει το σπίτι του. Κη μηλιά ήταν ευτυχισμένη.
Μα το αγόρι έκανε πολύ καιρό να ξαναφανεί. Κι όταν ξαναγύρισε, η μηλιά ήταν τόσο ευτυχισμένη που ούτε να μιλήσει καλά-καλά δεν μπορούσε.
«Έλα, Αγόρι», ψιθύρισε, «έλα να παίξεις».
«Είμαι πολύ γέρος και πολύ λυπημένος για να παίζω», είπε το αγόρι. «Θέλω μια βάρκα να με πάρει μακριά. Μπορείς να μου δώσεις μια βάρκα;»
«Κόψε τον κορμό μου και φτιάξε μία βάρκα» «Έτσι θα μπορέσεις να φύγεις μακριά… και να ‘σαι ευτυχισμένο».
Και το αγόρι έκοψε τον κορμό της…….
έφτιαξε μία βάρκα… κι έφυγε μακριά.
Κι η μηλιά ήταν ευτυχισμένη… μα όχι πραγματικά...... "
Κυριακή 20 Μαΐου 2012
Κυριακή 13 Μαΐου 2012
Κυριακή 29 Απριλίου 2012
Πώς ο Μαρξ "διαβάζει" την ανθρώπινη κοινωνία...
Σύμφωνα με τον Μαρξ, η κοινωνία χωρίζεται σε τρία επίπεδα:
Στο κατώτερο επίπεδο βρίσκονται οι λεγόμενες "φυσικές προϋποθέσεις παραγωγής".
Εδώ ανήκει οτιδήποτε η κοινωνία βρίσκει έτοιμο στη φύση: βλάστηση, πρώτες ύλες, ορυκτός πλούτος κλπ.
Αυτά τα δεδομένα αποτελούν το θεμέλιο κάθε κοινωνίας και διαμορφώνουν ανάλογα τον πολιτισμό και την ιδεολογία της.
Όσοι, π.χ., ζουν νομαδικά στην έρημο σαχάρα και τρέφονται με χουρμάδες σκέφτονται εντελώς διαδορετικά από ένα λαό που ζει ψαρεύοντας ή κάνοντας θαλάσσιο εμπόριο.
Στο επόμενο επίπεδο βρίσκονται οι λεγόμενες "παραγωγικές δυνάμεις" ή "μέσα παραγωγής".
Εδώ ο Μαρξ κατατάσσει την εργατική δύναμη του ανθρώπου, τα εργαλεία και τις μηχανές που αυτός κατασκευάζει.
Στο τρίτο επίπεδο βρίσκεται το "ιδιοκτησιακό καθεστώς των μέσων παραγωγής και ο καταμερισμός εργασίας". Δηλαδή, σε ποιους ανήκουν τα μέσα παραγωγής και πώς είναι οργανωμένη η εργασία σε μια κοινωνία.
Είναι προφανές πώς διαφορετικά σκέφτονται οι άνθρωποι στα πλαίσια μια φεουδαρχικά οργανωμένης κοινωνίας, μιας βιομηχανικά οργανωμένης κοινωνίας ή μιας κοινωνίας παροχής υπηρεσιών...
Σάββατο 21 Απριλίου 2012
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)




"

